29 Eylül 2012 Cumartesi

E-Ticaretin 3 T'si: Tedarik



Bu yazıda e-ticaret sitenizde satacağınız ürüne karar verdikten sonra iş modelinizin temelleri, tedarik şekilleri, depolama ve lojistik gibi operasyonun diğer bacaklarına değiniyorum.

Zaten ticaretin içindesiniz ve işinizde yeni açılımlar yapmak istiyorsunuz veya “Herkes yapıyor, ben de internetten bir şeyler satıyım,” diyorsunuz. Yani aslında üç aşağı beş yukarı ne satacağınızı biliyorsunuz.
Bu noktada ilk uyarım e-ticaretin dükkancılıktan ayrıldığı bazı temel noktalar olduğu. Dükkandan veya alışılagelmiş şekilde yapılan satışlarda, müşteriniz ürün veya numuneyi görüp dokunabilir. E-ticarette ise bilinen, tanınan bir ürününüz yoksa aslında umut/hayal satıyorsunuz. Dolayısıyla ya ürünü çok iyi seçmeniz ya da ürün hakkında çok açık sözlü olmanız, olduğu gibi yansıtabilmeniz gerekiyor.
Bir başka konu ürünü tedarik etme şekliniz. Ürünü kimden, nereden alacaksınız? Ne şartlarda alacaksınız? Alışılagelmiş olan iki yöntem var: Konsinye veya kesin alım. Konsinye aldığınız ürünlerde tedarikçiyi iyi tanıyor, anlaşmanızı sağlam yapıyor olmanız önemli çünkü bu tür alımlarda aslında ürünlerin resmi ve adedi dışında sizin elinizde bir şey olmuyor. Yani tedarikçinin sözüyle ürün satıyor oluyorsunuz. Siz sitenizden satışı gerçekleştirdikten sonra ürünlerin tedarikçide kalmamış olması veya size hatalı stok bilgisi geçtiği için aslında olmayan ürünleri satmış olmanız gibi sorunlarla karşılaşılabiliyor.
Konuşulması ve çözülmesi gereken bir konu da iadeler hakkında: Konsinye alımlarda genellikle müşteriden gelen iade talepleri konusunda nasıl bir yol izlenmesi gerektiğini kesinleştirmek önemli. Türk Ticaret kanununu e-doğrudan pazarlama veya elektronik ticaret kapsamlı yasa maddelerini bilmeden bu işe girmeyi düşünmeyin bile. Ayrıca bu konuda hukuksal danışmanlık alabilir veya sorularınızı Sanayi Bakanlığı müfettişlerinden cevap alabilirsiniz.
Ödeme şartları aslında sattığınız ürün tarafından belirleniyor. Gerek sektörlerde gerekse markalarda belirlenmiş ödeme şartları mevcut, vadelerin 6 ayı bulduğu bile olabiliyor alanınızda ciddi bir araştırma yapıp bütçenize bu doğrultuda planlamanızı öneririm.
Ödeme konusunda belki de en önemli nokta, ki bu Teknoloji yazımda da değindiğim bir alan, ödeme sistemleri. Bankalar ve PayPal, Pay Me, Tiny Pay gibi site üstü ödeme sistemlerinin yanı sıra, kargo şirketlerinin de desteğiyle oluşan kapıda ödeme sistemlerini de düşünmenizi öneririm. Önemli başlıklar ise kurulum ücreti, sanal POS ücreti veya kirası, ödemenin kaç günde hesabı geçtiği gibi… çalışma koşulları ve yaptırımları kapsıyor diyebiliriz.
Alım şeklinizi belirleyip veya size uyan kombinasyonu oluşturduğunuzu düşünüyorsunuz, gelelim operasyonun lojistik kısmına. Her şekilde küçük veya büyük bir depoya ihtiyacınız olacaktır. Konsinye alımlarda tedarikçiden gelen ürünlerin müşteriye gönderiminin hazırlanmasında ürünlerin bir iki gün kalacağı ve paketlerin kargoya hazırlanacağı dolayısıyla bu rutine uygun kurgulanmış nispeten küçük bir depoya ihtiyacınız olacaktır. Kesin alımlarda tüm ürünlerinizi satışa uygun koşullarda barındırabileceğiniz, satış planınıza uygun kurgulanmış ve stoğunuza uygun bir depoya ihtiyacınız olacaktır. Depoda çalışacak elemanların iş bölümü dikkatli kurgulandığında efektif bir depo düzeni kurabilirsiniz. Depodaki anahtar roller tedarikçi takibi, ürün kontrol ve kabul, ürün yerleştirme, fatura kesme, paket hazırlama, sayım gibidir. Depo elemanlarının iş tanımları depo iş akışının çıkarılması ve anahtar rollerin belirlenmesi yardımcı olacaktır.
Lojistiğin son adımı olarak seçeceğiniz kurye şirketine değinmek istiyorum. Bir veya birden fazla kurye / kargo şirketiyle çalışabilirsiniz. Bu seçimi yaparken şirketin yaygınlığı, paketlerin teslim süreleri, taşradaki dağılımı (sadece şehir merkezleri mi, kasabaları kapsıyor mu, yazlık veya tatil mekanlarına teslimat nasıl yapılıyor?), sundukları yan hizmetler (kapıda ödeme, online paket takibi, sms ile hakkında paket bilgilendirme, online panel ile operasyon takibi gibi) ve tabii ki ücretlendirme politikaları önemli sorular olacaktır.
Ayrıca ürünlerinizin müşterinize ulaştığı noktada çalıştığınız kurye şirketini ortağınız gibi kullanabilirsiniz. Özellikle iade değişim gibi konularda ürünün teslim alındığı zaman ve teslim alma prosedürü hakkında bilgi verdiğiniz kurya şirketleri, elemanlarını bu konuda bilgilendirebilecektir.

E-ticarette ürün ve operasyona odaklandığım ve “E-Ticaretin 3 T’si: Tedarik” adını verdiğim bu yazımı belki kontrol listesi, belki de beyin fırtınası rehberi olarak kullanabilirsiniz.  Soru ve yorumlarınızla bu yazı dizisini zenginleştirebilmeyi umuyorum. 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder